Магниттер жана магнит талаасы
Магниттер, компастар жана электр тогу кандайча бир көзгө көрүнбөс күч талаасы менен байланышкан
Негизги ой: магнит өзүнүн айланасында көзгө көрүнбөгөн магнит талаасын жаратат. 1820-жылы Ганс Христиан Эрстед электр тогу да магнит талаасын жаратарын ачкан. Ушул бир факт электр менен магнетизмди байланыштырат жана дал ушул биз күйгүзүп-өчүрө турган электромагниттерди курууга мүмкүндүк берет.
Сабактын аягында сиз:
- магниттин эки уюлун атап, тартылуу / түртүлүү эрежесин айта аласыз;
- магнит талаасын күч сызыктары менен сүрөттөп, Жердин талаасын окуй аласыз;
- Эрстеддин тажрыйбасын жана ал эмнени далилдегенин түшүндүрөсүз;
- түз токтун жана орамдын (соленоиддин) талаасын сүрөттөйсүз;
- электромагнит кантип иштээрин жана аны кантип күчтүү кылууну түшүндүрөсүз.