Функциянын аныкталуу областы
Domain of a Function — МИА 9-класс
📖 Аныктама
Функциянын аныкталуу областы ($D(f)$ же $D(y)$ деп белгиленет) — бул $y = f(x)$ функциясы аныкталган жана чыныгы маанилерди кабыл алган $x$ өзгөрмөсүнүн бардык жол берилген маанилеринин жыйындысы.
Жөнөкөй сөз менен: Бул функциянын формуласына коюп, «нормалдуу» жооп (чыныгы сан) ала турган $x$ тин бардык маанилери.
МИА экзаменинде (9-класс) аныкталуу областын табуу эки тыюуну текшерүүгө келип, үч типтеги маселелерди берет:
⚡ Экзамендеги үч учур
| Учур | Функциянын түрү | Шарт | Эмне үчүн? |
|---|---|---|---|
| 1 | $y = \sqrt{g(x)}$ Жуп даражадагы тамыр |
$g(x) \geq 0$ | Чыныгы сандар областында терс сандан квадрат тамыр алууга болбойт |
| 2 | $y = \dfrac{h(x)}{g(x)}$ Бөлчөк |
$g(x) \neq 0$ | Нөлгө бөлүүгө болбойт! |
| 3 | $y = \dfrac{h(x)}{\sqrt{g(x)}}$ Бөлүмдөгү тамыр |
$g(x) > 0$ | Тамыр астындагы ≥ 0 жана бөлүм ≠ 0 → катуу теңсиздикке бириктиребиз |